Вайна Рэчы Паспалітай з Масковіяй (1654—1655 гг.) / пераклад з польскай Антона Кузьміча. — Вільня: Інстытут беларусістыкі; Беласток: Беларускае гістарычнае таварыства, 2011. — 171 с.

ISSN 1392-9682

Асобная адбітка з нумару “ARCHE” 7—8 за 2008 год.

Кніга прысьвечаная гісторыі ваеннага канфлікту, у выніку якога ўвосень 1655 г. амаль усю тэрыторыю Вялікага Княства Літоўскага разам зь ягонай сталіцай Вільняй занялі войскі цара Аляксея Міхайлавіча. Гэта быў першы этап вялікай вайны, якая працягвалася ў 1654—1667 гг. і завяршылася толькі Андрусаўскім замірэньнем 31 студзеня 1667 г.

Ваенныя дзеяньні 1654—1655 гг. вяліся, галоўным чынам, на тэрыторыі беларускіх (гэтая назва датычна XVII ст. мае толькі геаграфічны, а не палітычны сэнс) ваяводзтваў Вялікага Княства Літоўскага: Полацкага, Віцебскага, Менскага, Наваградзкага і Берасьцейска-Літоўскага. Таму вам будзе лёгка ўявіць, дзе адбываліся апісаныя ў кнізе падзеі. Ваенныя дзеяньні распачаліся аблогай Смаленску, што на мяжы зь сёньняшняй Беларусьсю.

Найважнейшыя бітвы летняй кампаніі 1654 г. і зімова-веснавой 1655 г. вяліся на Дняпры і Друці — спачатку пад Шкловам і Шапялевічамі, а потым пад Новым Быхавам і Магілёвам. Полымя вайны не пашкадавала і іншых буйных беларускіх гарадоў — Полацку і Віцебску, Менску і Наваградку, Слуцку і Старога Быхава. За час супрацьстаяньня яно апаліла амаль кожны куток беларускай зямлі.

Конрад Бабятынскі. Да беларускага чытача.

Паглядзець апісаньне цалкам

ЗЬМЕСТ

Уступ

Разьдзел І. На парозе вайны
Разьдзел ІІ. Летняя кампанія 1654 г. Бітва пад Шкловам і Шапялевічамі
Разьдзел ІІІ. Аблога і падзеньне Смаленску
Разьдзел IV. У цяні паразы. Аднаўленьне літоўскай арміі пасьля Шапялевічаў
Разьдзел V. Паміж каралём і гетманам. Унутраны канфлікт у Літве у другой палове 1654 г.
Разьдзел VI. Пачатак зімовага кантранаступу. Аблога Новага Быхава
Разьдзел VII. Бітва за Магілёў
Разьдзел VІІІ. Бітвы на Дзьвіне і на левым беразе Дняпра
Разьдзел ІХ. Летняя кампанія 1655 г. Страта Вільні

Заключная частка

Дадаткі
     Дадатак І. Армія Вялікага Княства Літоўскага ў летняй кампаніі 1654 г.
     Дадатак ІІ. Кампут дывізіі левага крыла літоўскай арміі — Восень 1654 г.
     Дадатак ІІІ. Літоўская армія на парозе зімова-веснавой кампаніі 1655 г.
     Дадатак ІV. Дапаможны корпус Кароны на тэрыторыі Вялікага Княства Літоўскага ў 1654—1655 гг.

Бібліяграфія