Дзеткам

Кнігі

Часопісы, альманахі

Аўдыёкнігі

Выдавецтвы

Коміксы

Музыка

Рознае

Аўтары

Апісаньне

Уклад., прадм., камент. І. Багдановіч. — Мінск: Кнігазбор, 2010. — 472 с.: [8] с. іл. — (“Беларускі кнігазбор”: Серыя 1. Мастацкая літаратура).

Наклад кнігі цалкам прададзены.

ISBN 978-985-6976-06-6.

У кнізе ўпершыню максімальна поўна сабрана творчая спадчына беларускага каталіцкага святара Кастуся Стэповіча, вядомага як выдатны беларускі паэт Казімір Сваяк (1890–1926). Акрамя вядомых у свой час асобных выданняў зборніка вершаў “Мая ліра”, п’ес “Янка Канцавы” і “Купалле", дзённіка “Дзея маёй мыслі, сэрца і волі”, у кнігу ўвайшлі раскіданыя па заходнебеларускай перыёдыцы 1910—1920-х гадоў шматлікія вершы, апавяданні, жарты, публіцыстычныя артыкулы на злабадзённыя тэмы тагачаснага жыцця, літаратурная і мастацтвазнаўчая крытыка. Упершыню паводле аўтографаў друкуюцца таксама некаторыя вершы і лісты-паштоўкі з месца санаторнага лячэння паэта Закапанэ. У дадатку прадстаўлены важныя для найглыбейшага пазнання паэта выбраныя біяграфічныя (успаміны) і літаратурна-крытычныя матэрыялы, а таксама найбольш глыбокія і прачулыя вершы пра паэта.

Пяцьдзесят чацвёрты том кніжнага праекта “Беларускі кнігазбор”.

Артыкул пра аўтара на Вікіпэдыі


ЗМЕСТ

З народам да Бога. Ірына Багдановіч

ПАЭЗІЯ

Мая ліра
І    Мест прадмовы
    Сонцу ўзгорнаму…
    Песня на псальм 130
    Песня на псальм 62
    Ad Tе lеvаvі…
    Шчасце
    “Не памёр: нарадзіўся”
    Арганы жаляцца…
    З кнігі высшых асягнень духовых
    З кнігі мудрасці

II    Гімн роднай зямлі
    На гадавіны незалежнай Беларусі
    Айчыны мілай…
    Божа, зжалься…
    Загляне сонца…
    Ой, на Русь ды Белу…
    О, край мой родны!..
    Гэй, будуйце!
    На крыллях…
    Пашлі мне, Божа…
    Чарачку адну…
    Чары Айчыны

III    Маёй музе
    Эрас i Псіхея
    Русалка
    Песня дзяўчаці
    Песня
    Самсон i Даліла
    Як мрэц…
    Не чаруй
    Сэрца

IV
    Спавіў мне сэрца жаль…
    Вецер шалее
    На восень
    Тайніцу духу
    Душа мая
    Месяц бледы
    Сонца свяціла
    Чаму мне маркотна
    Хмары-хмаранькі
    Мне сумна…
    Ліюцца песні
    Тэстамэнт

V
    Кавэрня
    Дзяўчынка і гульба
    Рады (з Эды)
    Брату настаўніку
    Што занадта — нездарова (Па Нямцэвічу)
    Вось як (Прыпеўкі)
    Шляхам цярністым…   
    Мурашка i галубка
    Бабе i чорт з дарогі ўступае
    Падарожны i яго вораг (Аповесць евангелічная)
    Грэшная (Аповесць евангелічная)

Вершы розных гадоў
Песня вячорная
Прад Богам
Восень
Гімн да Бога
Сумліваму
Удар, звон!..
Да дзіцяці
Брату
Да сястры маёй Разалькі
Сабе
Трывожнаму
Сумнаму
Хрысце…
Любяць людзі
На новы 1919 год
Памяці Ф. Багушэвіча
Хаўрусу сваякоў у Клюшчанах
З Іаіля прарока
Тры разы
Я відзеў
Шляхам творчасці
Трох вучоных
Вялея сіраты
З псальмаў Давіда (116 і 150)
З псальмаў Давіда (129)
М-ка Свір у 1920 г.
Гімн Дзевы Марыі
“Крыніцы” на 1921 г.
Дух і душа
Песня аб св. Ясафаце
Nunc dimittis
На смерць калегі кс. З. Якуця
Шуміць вецер
Песня
Айчыны будаўнічым наёмным
Ксяндзам-беларусам
Майму пану
Гімн сварлівым дзеячам
Кветкі
Муза
“Крыніцы” на 1925 год
Песня на Каляды
Стане нас доваль!..
Памяці Францішка Скарыны, слаўнага доктара з Полацка
Дзве “культуры”
Веснавы санет (паводле Шэкспіра)
На Купалле
Русальная нядзеля
Званіца ў Жодзішках
Няўжо умру…
На радаўніцы
Сварога слугі…
Веру нярозуму проці… (Credo, quia non est absurdum)
На Дзяды
На жалейцы
Як перастану…
На Новы 1926 год
Музе маёй
Прыйдзі, Хрысце
Знайсці сэнс радасці…
Байкатаваным ксяндзам-беларусам
Зубр у Беларусі
Чарку дай, браце… (Апавяданне вершам)
Цвіце краска і вяне. Імпрэсіі
Казаў філосаф да паэты…
Запраўды кажу вам…
* * * Багаслаў, Божа, святую хвілінку…
Крапіва
Ці то не дзіва
Забалелі ізноў…
Аб маіх крытыках

ПРОЗА

Апавяданні
Ганулька (Апавяданне Пётры)
Мікодам
Як яны гаманілі
Што Янка-ваяка казаў
Артай
Што Юрка ў тэатры бачыў
Вячорная гутарка
Што Юрка ў газеце вычытаў
Што юрка сніў
Што Юрка на вечы бачыў і што казаў
Як панічы знахара зманілі
Небывалы
Падарожжы Юркі Беларуса

Жарты
Што Юрка бамбізе адказаў
Перавёў
Прыемнага апетыту!
Не падабалася
У судзе
У “утраквістычнай” (дзвюхмоўнай) школе
Ён — не чалавек
У доктара

ДРАМАТУРГІЯ

Янка Канцавы. Вясковая драма ў 5 дзеях
Купалле. Фантазія-містэрыя, снаваная на беларускай міфалогіі

ПУБЛІЦЫСТЫКА, КРЫТЫКА

Алкаголь
Мае думкі
Гутарка аб нашай “простай” мове
Пратэстанты ў Ваўкавыску
Будзь простым
Маліся і працуй
З народам для Бога
Ф. Багушэвіч — пясняр беларускі
Слоўца аб уніі
«Дзве душы» Максіма Гарэцкага
Адродзіны Беларусі і Унія
Унія на Беларусі
Куток аб уніі
Аб беларускай песні
Пакора і характар
Следам за дзедам
Пан Дмуха
Царква ці касцёл
З гісторыі Свірскай парафіі   
Беларусам патрэбны касцёл у Вільні
У абарону “Крыніцы”
Некалькі слоў аб рэалізме
Трусы ці волаты (Думкі на парозе Новага года)
З нівы беларускага мастацтва
“Авадзень”
Творчымі слядамі (Культурны нарыс)

ДЗЁННІК, ЛІСТЫ

Дзея маёй мыслі, сэрца і волі
I. Пачаткі
II. У павятовай школе ў Свянцянах
III. Прад семінарыяй(1906–1908)
IV. У семінарыі(1909–1911)
V. Дыяканат. Пачаткі хваробы(1912)
VI. У Закапаным. Пачатак вайны. Канец дыяканату(1912–1915)
VII. Першыя гады свяшчэнства. Камаі. Клюшчаны(1915)
VIII. Клюшчаны: праца сярод моладзі. Вайна. Беларуская мова ў касцёле і ў школе (1916)
IX. Пад клёнам(Клюшчаны, 21.IX.1916)
X. На другім вікарыяце — у блудным коле(Карыцін, 1916–1917)
XI. Сцежкаю смерці (Карыцін. Далістова. Закапанае. Лапеніца. Беларускія казанні і школы. Закапанае. Падброддзе. Клюшчаны. Буйвідзы. Засвір. 1917–1919)
XII. Апошнія ўспаміны(Засвір. Закапанае. 1922–1925)
ДадатакАўтабіяграфія Казіміра Сваяка (кс. Кастуся Стэповіча)

Лісты
1. Матэвушу Стэповічу, м. Шайкуны (Свянцяны)
2. Матэвушу Стэповічу, м. Шайкуны
3. Матэвушу Стэповічу для Альбіна, м. Свянцяны
4. Альбіну Стэповічу, Казань
5. Альбіну Стэповічу ў Казань
6. Альбіну Стэповічу ў Казань
7. Альбіну Стэповічу ў Казань
8. Матэвушу Стэповічу ў Баранях
9. Язэпу Драздовічу
10. Язэпу Драздовічу
11. Да неўстаноўленай асобы

ДАДАТАК

Сучаснікі пра Сваяка
Суліма. “Cor ardens”
Антон Навіна. Казімір Сваяк
Светазар. К. Сваяк як паэт рэлігійны (Адказ п. А. Навіне)
Альфіч. За Каз. Сваяком (Жменя асабістых успамінаў)
Апанас Коўзан. Сваяк-уніяніст
Язэп Германовіч. Мае прыяцелі (Успаміны)
Бярнард Стэповіч. З успамінаў пра Казіміра Сваяка

Вершы пра Казіміра Сваяка
Ст. Станкевіч. Памяці Каз. Сваяка     431
Франук Грышкевіч. На магілу К. Сваяка (у гадавіну смерці)
Янка Быліна. У першыя ўгодкі смерці К. Сваяка Санет
Міхась Машара. У 10-я ўгодкі смерці К. Сваяка (замест вянка на магілу)
Вінцук Адважны. На магілу Сваяка. Задушкі на магільніку Роса ў Вільні 1936 г.

Каментар

Summary

Водгукі

Неабходны Уваход або Рэгістрацыя, каб напісаць водгук.

Раім паглядзець

Віцьбіч Юрка
Кніга Юркі Віцьбіча складаецца з найбольш адметных твораў даваеннай прозы, якія ўпершыню ў Беларусі публікуюцца асобным выданнем. Гэтыя тэксты сведчаць пра своеасаблівы стыль пісьменніка, што выразна вылучаўся з канонаў тагачаснага савецкага пісьменства. Акампануюць ім успаміны і лісты, прысвечаныя літаратурнаму працэсу ў Беларусі ў 1920—1930­х гг. Выданне ёсць новай спробай вяртання творчай спадчыны Юркі Віцьбіча ў Беларусь і разлічана як на літаратуразнаўцаў і гісторыкаў, гэтак і на ўсіх аматараў беларускай літаратуры.
Кіркевіч Алесь
Свет перапоўнены інфармацыяй, а чалавек не адчувае “інфармацыйнага голаду”, каб чытаць вялікія кніжкі. Таму шанец застаецца адно ў паэзіі ды кароткіх празаічных тэкстаў. Туды, нібы ў мікрачып, можна запісаць максімум эмоцый – каханне, страх, роспач. З імі ды іншымі рэфлексамі спрабуе гуляць аўтар у сваім дэбютным зборніку.
Аўтары нумару : Вольга Бабкова, Томас Вянцлава, Вольга Гронская, О. Генры, Анхела Эспінова Руіс, Рыгор Сітніца, Віктар Ярац ды іншыя.